સુરત : ખાનગી શાળાઓની ઉંચી ફી અને દર વર્ષે વધતા શૈક્ષણિક ખર્ચના કારણે વાલીઓનું બજેટ ખોરવાઈ ગયું છે. આના સીધા પરિણામ સ્વરૂપે સુરતમાં મ્યુનિસિપલ શાળાઓ હવે માત્ર એક વિકલ્પ નહીં પણ હજારો પરિવારોની પ્રથમ પસંદગી બની ગઈ છે. સુરત નગર પ્રાથમિક શિક્ષણ સમિતિની શાળાઓ, જે એક સમયે આર્થિક રીતે નબળા વર્ગના પરિવારો માટે માત્ર એક વિકલ્પ હતી, તે હવે મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે પણ પસંદગી બની રહી છે. ગત વર્ષે શહેરની વિવિધ ખાનગી શાળાઓમાંથી 13 હજાર જેટલા વિદ્યાર્થીઓ સ્થળાંતર કરીને સમિતિની શાળામાં પ્રવેશ મેળવ્યો હતો.
નવા શૈક્ષણિક સત્રમાં પણ આ જ સિલસિલો ચાલુ રહે તેવી શક્યતા સાથે સમિતિમાં વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા બે લાખને પાર કરે તેવી શક્યતા છે. શિક્ષણની ગુણવત્તા સુધારવા માટે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સમિતિ દ્વારા કરાયેલા પ્રયાસો હવે ફળ આપી રહ્યા છે. સ્માર્ટ ક્લાસ રૂમ, ડિજિટલ લર્નિંગ, એક્ટિવિટી-આધારિત અભ્યાસક્રમ, રમત-ગમતને પ્રોત્સાહન અને સહઅભ્યાસિક પ્રવૃત્તિઓએ સમિતિની શાળાઓમાં વાલીઓનો વિશ્વાસ વધાર્યો છે, જેની શિક્ષણ જગતમાં ચર્ચા થઈ રહી છે. બીજી તરફ, ખાનગી શાળાઓમાં દર વર્ષે વધતી ફી, પરિવહન ખર્ચ, પુસ્તકો, ગણવેશ અને અન્ય આનુષંગિક ખર્ચ સામાન્ય અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે તેમના બાળકોને ખાનગી શાળાઓમાં મોકલવાનું વધુ પડકારરૂપ બન્યું છે. કમિટીના આંકડા મુજબ ગત વર્ષે ખાનગી શાળાઓમાં પ્રવેશ મેળવનારા 13 હજાર વિદ્યાર્થીઓમાંથી 10,305 વિદ્યાર્થીઓને માત્ર કતારગામ, વરાછા અને લિંબાયત ઝોનની શાળાઓમાં પ્રવેશ આપવામાં આવ્યો હતો. આ સ્થળાંતરનું વલણ શહેરના સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતા અને મધ્યમ-વર્ગના કુટુંબના વિસ્તારોમાં વધુ સ્પષ્ટપણે જોવા મળ્યું છે.
બીજી તરફ, અઠવા, સેન્ટ્રલ અને રાંદેર ઝોનમાં ખાનગી શાળાઓમાંથી સમિતિની શાળાઓમાં નોંધાયેલા વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા તુલનાત્મક રીતે ઓછી નોંધાઈ છે. હાલ સુરત નગર પ્રાથમિક શિક્ષણ સમિતિની શાળામાં કુલ વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા બે લાખની નજીક પહોંચી છે. શિક્ષકોની અછત, માળખાકીય પડકારો અને વધતા વહીવટી બોજ છતાં, વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા સતત વધી રહી છે. નવા શૈક્ષણિક સત્રની પ્રવેશ પ્રક્રિયા હજુ ચાલી રહી હોવાથી આગામી દિવસોમાં આ સંખ્યા વધુ વધે તેવી શકયતા નકારી શકાતી નથી. વધતી જતી મોંઘવારી અને ખાનગી શાળાઓના સતત વધતા ખર્ચ વચ્ચે સમિતિની શાળાઓમાં વધતું સ્થળાંતર એ માત્ર માતા-પિતાની નાણાકીય મજબૂરી નથી, પણ જાહેર શિક્ષણમાં પુનઃસ્થાપિત થયેલા વિશ્વાસનું પ્રતિબિંબ પણ છે. દર વર્ષે વધતી જતી ફી, ટ્રાન્સપોર્ટેશન ચાર્જ, પુસ્તકો, ગણવેશ અને અન્ય ખર્ચાઓને કારણે ખાનગી શિક્ષણ મધ્યમ વર્ગના પરિવારોની પહોંચ બહાર જઈ રહ્યું હોવાનું ચિત્ર ઊભું થઈ રહ્યું છે. બીજી તરફ સમિતિની શાળાઓમાં શિક્ષણની ગુણવત્તામાં થયેલા સુધારાથી વાલીઓને નવો વિકલ્પ મળ્યો છે. પરિણામે, સમિતિની શાળાઓ જે એક સમયે જરૂરિયાતમંદ પરિવારો માટે મર્યાદિત હતી તે હવે મધ્યમ વર્ગના પરિવારોની પણ પસંદગી બની રહી છે. નવા શૈક્ષણિક સત્રમાં હજુ પ્રવેશ પ્રક્રિયા ચાલુ હોવાથી ગત વર્ષનો 13 હજાર વિદ્યાર્થીઓનો આંકડો વટાવી જવાની શકયતા વ્યકત કરવામાં આવી રહી છે અને શિક્ષણ સમિતિની શાળાઓમાં બે લાખથી વધુ વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા વ્યકત કરવામાં આવી રહી છે.
ખાનગી શાળાઓ જેવી સુવિધાને કારણે સમિતિની શાળાઓમાં વિદ્યાર્થીઓ વધી રહ્યા છેઃ અધ્યક્ષ
સુરત નગર પ્રાથમિક શિક્ષણ સમિતિની શાળામાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. શિક્ષણ સમિતિના ચેરમેન રાજેન્દ્ર કાપડિયાએ જણાવ્યું હતું કે આ વધારા પાછળનું મુખ્ય કારણ સમિતિની શાળામાં બનાવવામાં આવેલી આધુનિક સુવિધાઓ અને શિક્ષણની ગુણવત્તામાં થયેલ સુધારો છે. તેમણે કહ્યું કે હવે સમિતિની ઘણી શાળાઓમાં ખાનગી શાળાઓ જેવી સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી રહી છે. વિદ્યાર્થીઓને સ્માર્ટ બોર્ડ દ્વારા ડિજિટલ શિક્ષણ આપવામાં આવે છે, જ્યારે વિજ્ઞાન વિષયને વધુ રસપ્રદ અને અનુભવી બનાવવા માટે સાયન્સ લેબની પણ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત કોમ્પ્યુટર શિક્ષણ અને અંગ્રેજી માધ્યમની શાળાઓ શરૂ થવાથી વાલીઓનો સમિતિ શાળા પ્રત્યે વિશ્વાસ વધ્યો છે. ચેરમેનના જણાવ્યા મુજબ સમિતિની શાળામાં વિદ્યાર્થીઓને પાઠ્યપુસ્તક, સ્કૂલ બેગ, બુટ-મોજા સહિતની જરૂરી શૈક્ષણિક સામગ્રી વિનામૂલ્યે આપવામાં આવે છે. આ સાથે મધ્યાહન ભોજન યોજનાનો લાભ પણ મળે છે. એક તરફ ખાનગી શાળાઓના વધતા જતા ખર્ચ અને બીજી તરફ સમિતિની શાળાઓમાં મળતી સુવિધાઓને કારણે આ શાળાઓ વાલીઓ માટે વધુ આકર્ષક વિકલ્પ બની રહી છે.
સુમન સ્કૂલમાં ઇન્ટરેક્ટિવ બોર્ડ દ્વારા સમિતિ અને આધુનિક શિક્ષણ
સુરત નગર પ્રાથમિક શિક્ષણ સમિતિ દ્વારા ઈન્ટરએક્ટિવ બોર્ડ (સ્માર્ટ બોર્ડ) નો ઉપયોગ શિક્ષણનું ધોરણ સુધારવા અને સરકારી શાળાઓ તેમજ ખાનગી શાળાઓમાં વિદ્યાર્થીઓને આધુનિક શિક્ષણ સાથે જોડવા માટે કરવામાં આવે છે. સમિતિ શાળાઓ અને સુમન શાળામાં, સ્માર્ટ બોર્ડ દ્વારા શિક્ષણ વિદ્યાર્થીઓમાં અભ્યાસ પ્રત્યેની રુચિ વધારતા હોવાનું જાણવા મળે છે. આ બોર્ડ દ્વારા ઓડિયો-વિડિયો, એનિમેશન, પ્રયોગો અને દ્રશ્ય ઉદાહરણો સાથે વિવિધ વિષયો સમજાવવામાં આવે છે. જેના કારણે વિદ્યાર્થીઓ અભ્યાસમાં ઓછો કંટાળો આવે છે અને વિષયવસ્તુને વધુ સરળતાથી સમજે છે. શિક્ષકોને સ્માર્ટ બોર્ડના ઉપયોગની વિશેષ તાલીમ પણ આપવામાં આવી છે. ઈન્ટરનેટ સાથે જોડાયેલા આ બોર્ડ દ્વારા વિદ્યાર્થીઓને નવી અને આધુનિક માહિતી મળી રહે છે. શિક્ષણ સમિતિના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ ટેકનોલોજી આધારિત શિક્ષણથી વિદ્યાર્થીઓની સમજશક્તિમાં વધારો થયો છે અને શિક્ષણને વધુ રસપ્રદ અને અસરકારક બનાવ્યું છે.