નકલી પનીર માટે ગુજરાત FDCA નવી માર્ગદર્શિકા: રાજ્યના ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશન (FDCA) દ્વારા ગ્રાહકોના હિતમાં એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. રાજ્યની હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને રેડીમેડ ફૂડ યુનિટમાં પનીરના નામે વેચાતા ડુપ્લીકેટ પનીર (એનાલોગ)ને રોકવા માટે ખાસ ઝુંબેશ ચલાવવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. હવેથી તમામ એકમોએ તેમના મેનુકાર્ડ અથવા નોટિસ બોર્ડ પર ચીઝ અસલી છે કે ‘એનાલોગ’ છે તેની સ્પષ્ટ જાહેરાત કરવી ફરજિયાત રહેશે.
આ નવો આદેશ શું છે?
ફૂડ એન્ડ ડ્રગ રેગ્યુલેટરી ઓથોરિટીના આદેશ અનુસાર, જો કોઈ હોટલ કે રેસ્ટોરન્ટ પનીરને બદલે વેજિટેબલ ફેટમાંથી બનેલા ‘એનાલોગ’નો ઉપયોગ કરી રહી હોય, તો તેને મેનુ કાર્ડ પર અથવા ગ્રાહકો જોઈ શકે તેવા બોર્ડ પર દર્શાવવાનું રહેશે. તમામ અધિકારીઓને 4 એપ્રિલ, 2026થી આ જોગવાઈનો કડક અમલ કરવા સૂચના આપવામાં આવી છે.
તંત્રના ધ્યાને આવ્યું છે કે બજારમાં પનીરના નામે ‘એનાલોગ/વેજીટેબલ-ફેટ પનીર ઓલ્ટરનેટિવ’ જેવી પ્રોડક્ટનો ઉપયોગ વધી ગયો છે, જેના કારણે ગ્રાહકો મુંઝવણમાં મુકાઈ રહ્યા છે.
– દૂધની જગ્યાએ વેજિટેબલ ફેટ કે સ્ટાર્ચમાંથી બનેલા પદાર્થને ‘ચીઝ’ તરીકે વેચવું એ કાયદાકીય રીતે ગુનો છે.
– ફૂડ ટ્રેડર્સે પેકેજિંગ અને લેબલિંગમાં સંપૂર્ણ પારદર્શિતા જાળવવી પડશે.
– ગ્રાહકોને ખોટી માહિતી આપવી એ ‘છેતરતી વેપાર પ્રેક્ટિસ’ તરીકે ગણવામાં આવશે અને સખત કાનૂની કાર્યવાહીને આધિન રહેશે.
આ પણ વાંચોઃ ગુજરાતની અદાલતોમાં AIના ઉપયોગ પર હાઈકોર્ટનો મોટો નિર્ણય, જાણો ક્યા કામો અટકશે?
આ નવી દિશાનિર્દેશો ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સિક્યુરિટી એક્ટ, 2006ની વિવિધ કલમો (જેમ કે કલમ 23, 24, 53 અને 59) હેઠળ જારી કરવામાં આવી છે. આગામી દિવસોમાં, ફૂડ સેફ્ટી ઓફિસર્સ હોટલોમાં રેન્ડમ ઇન્સ્પેક્શન, ઇન્સ્પેક્શન અને સેમ્પલિંગની પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવશે. જો કોઈ એકમ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરતું જોવા મળશે તો તેની સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.